Behandelingen

Lipoedeem

Lipoedeem - lipalgia syndroom is een chronische aandoening waarbij er sprake is van een stoornis in de verdeling van vet. Met name in de benen kunnen vetcellen meer vet opslaan en daarmee vergroten de vetcellen.  Er is een tekort aan zuurstof in het vetweefsel en aanwezigheid van laaggradige ontstekingen (chronisch inflammatie), welke pijn veroorzaken. 
Het kenmerkt zich door plaatselijk en symmetrisch vetophopingen op heupen, dijen, billen, onderbenen en binnenkant van de knieën. Bij ongeveer 30% van de vrouwen zijn de armen ook aangedaan. Een ander duidelijk kenmerk is de abrupte stop bij de enkels en de polsen (cuff sign genoemd), voeten en handen zijn slank. 
Er wordt vaak gedacht dat lipoedeem gepaard gaat met vocht (lymfoedeem), maar hier is geen bewijs voor gevonden. Ongeveer 80% van de vrouwen met lipoedeem heeft obesitas. Obesitas kan wel lymfoedeem veroorzaken. 

Lipoedeem komt vrijwel alleen bij vrouwen voor en dikwijls bij meerdere personen binnen één familie. Lipoedeem ontwikkelt zich over het algemeen tijdens of net na de puberteit, maar kan ook ontstaan tijdens de zwangerschap of op latere leeftijd tot uiting komen. Over het ontstaan van lipoedeem bestaat nog veel onduidelijkheid, de aandoening wordt niet veroorzaakt door teveel eten, hormonen spelen wel een rol en dan met name oestrogeen. Bij lipoedeem kan het boven- en onderlichaam wel twee tot drie kledingmaten verschillen en heeft gewichtsverlies bijna geen invloed op de buitenproportionele vetophopingen.

Lipoedeem geeft een zwaar, moe gevoel in de benen, er ontstaan snel blauwe plekken en de huid kan koud aanvoelen. Lipoedeem gaat gepaard met krachtverlies (problemen met traplopen, fietsen e.d.) en klachten van het houdings- en bewegingsapparaat. Het geheel aan klachten kan leiden tot minder mogelijkheden om dagelijks te functioneren en deel te nemen in de maatschappij (werk, hobby en sport) en kan leiden tot maatschappelijke isolatie, psychosociale klachten en obesitas.

Lipoedeem wordt ingedeeld in verschillende stadia, deze indeling wordt gebruikt om de juiste diagnose te kunnen stellen. Het betekent dus niet dat iemand met lipoedeem uiteindelijk stadium 3 lipoedeem ontwikkelt. Zolang het gewicht stabiel blijft is lipoedeem een niet-progressieve aandoening. 

Stadia

  • In het eerste stadium dat jarenlang kan bestaan, is de huid zacht en regelmatig van consistentie en fijn knopige van vorm.
  • In het tweede stadium wordt het huidoppervlak gekenmerkt door een grovere structuur, oneffen en harder. We spreken hier van een sinaasappelhuid, vaak wordt dit cellulite genoemd.
  • In het derde stadium zien we grovere stukken vetweefselvermeerdering, walnootachtig van vorm, die de benen van vorm veranderen. In dit stadium komt vaak ook de lymfoedeem tot ontwikkeling.
  • Lipoedeem patiënten met overgewicht hebben de neiging om daarnaast lymfoedeem te ontwikkelen terwijl bij een normaal gewicht een lipoedeem jarenlang onveranderd kan blijven. 

Diagnose

U kunt het beste uw huisarts of medisch specialist benaderen voor een diagnose en een gezondheidsprofiel. 

Behandeldoel

Bij lipoedeem zijn 5 pijlers belangrijk: voeding, voorlichting, vitaliteit, veerkracht en vlakbrei.

Helaas kan de oorzaak van lipoedeem niet weggenomen worden. Maar kennis en inzicht over de aandoening en de juiste zorg kunnen er voor zorgen dat klachten afnemen. 
Hiervoor kunt u contact opnemen met een lipoedeem expert als u kijkt op www.gripoplipoedeem.nl.

Tips
Het werkboek 'de benen van m'n oma' is een Nederlandstalig boek over lipoedeem met wetenschappelijke onderbouwde informatie om uw kennis te vergroten.
Op spotify is er een podcast beschikbaar 'grip op lipoedeem'
Informatie over voeding vindt u op de website: https://voedingbijlipoedeem.nl/home/wat-is-goede-voeding-bij-lipoedeem/
NL net: het Nederlands Netwerk voor mensen met lipoedeem en lymfoedeem.

Naast de niet-operatieve behandelingen is het mogelijk om liposuctie te ondergaan. Een chirurgische ingreep in de vorm van liposuctie kan in een vergevorderd stadium de functionaliteit van het lichaam verbeteren, pijnklachten en zwelling verminderen en uw fysieke uiterlijk en kwaliteit van leven verbeteren.